Gelenekten Ticarete: Fal Ekonomisi

14

Fal kültürü ilkel çağlardan günümüze kadar gelmiş, süreç içerisinde ekonomik kazanç elde etme yolu olarak kullanılmış bir ritüeldir. İnsanların hayatı anlamlandırma ve geleceğe yönelik bilgi edinme çabaları sonucu ortaya çıkan fal, çok farklı yöntem ve teknikler kullanılarak gerçekleştirilmektedir. Falın popüler bir hale gelmesi ve giderek daha fazla insanın ilgisini çekmesi ile ekonomik olarak kazanca dönüşmesi arasında büyük bir bağlantı vardır.

Türklerin eski çağlardan beri gelenek olarak devam ettirdiği falcılık, Osmanlı döneminde, saray erbabına sunulması ile birlikte meslek haline gelmiştir. O zamandan bu zamana falcılık hem geleneksel yöntemlerle hem de sanal ortamlarda gerçekleştirilen bir faaliyet olarak devamlılığını sağlayan bir olgudur.

Gelecekten haber verdiği düşünülen fal bakma aktivitesi, İslami açıdan uygun görülmemektedir. Çünkü “Geleceği yalnızca Allah bilir” inancından hareket eden Müslümanlar, fala bakmanın günah olacağına inanırlar. Bununla birlikte Müslüman olsa dahi fal baktırmaktan geri durmayanların sayısı da azımsanmayacak derecede fazladır.

Peki, “insanlar neden fal baktırır?” sorusuna birkaç maddede cevap verelim:

  • Fal baktırma, insanın belirsiz olan gelecek hakkında fikir edinebilme arzusundan doğmuştur.
  • Hayat karşısında zor kararlar verirken, yönlendirmeye ihtiyaç duyulduğunda fal baktırmak, bir çıkış kapısı gibi görülür.
  • Sadece fal bakma esnasında yapılan konuşmalardan keyif alındığı için baktırılır.
  • İlişkiler hakkında yorumlar olduğu için baktırılır.
  • İş, arkadaşlık ve aile konularında yaşanan belirsiz durumların varacağı nokta merak edildiği için baktırılır.
  • Hobi olarak boş vakit değerlendirme aktivitesi olarak baktırılır.
  • Çok popüler olmasından dolayı, akıma uymak için baktırılır.

Fal Nedir?

Fal, kaderde yazılı olan yazgıyı, kısmeti ve geleceğe dair olacakları öğrenme amacıyla; avuç içine, kahve telvesine, iskambil kağıdına veya bakla gibi farklı nesnelere bakarak çeşitli anlamlar çıkarmak demektir. Fal bakanlar, kendilerinde özel yetenekler olduğunu düşünen, enerji alanını hissederek karşısındaki insanın özelliklerini tahmin eden kişilerden oluşuyor. Burada karşılıklı konuşmalar yapılarak fal baktıran kişinin kendi hayatı hakkında yorumlamalar yapılıyor.

Fal, gelecek hakkında kesin olacak bir şeylerden bahsetmiyor, sadece kişinin karakterinden ve görülen bazı işaretlerden yola çıkarak kişiyi kendisiyle yüzleştirerek, kendi hayatlarına dair farklı bakış açıları kazanmalarını hedefliyor.

Falı yönlendiren kişi aslında fal bakan değil, baktıran kişi oluyor. İç dünyasını falcıya açarak ve o esnada enerji alanını yansıtarak, falcıyı yönlendiren kişi fal baktıran oluyor. Fal baktıran kişilerin farklı özellikleri bulunuyor. Bu insanlar üçe ayrılıyor: Fala inanmayanlar, o an fala ihtiyaç duyanlar ve falı tutku haline getirenler. Birçok insan ilk grupta yer alır. Fala inanmadıklarını söyler ancak fal baktırmaktan keyif alırlar. Fala ihtiyaç duyanlar, o an için bir tatmin duygusu yaşamak isteyen kişilerdir. Bu insanlar genelde hayatlarında o an yaşadıkları ve çözemedikleri bir durum için fal baktırırlar. Fal tutkunları ise, düzenli olarak fal baktıranlardır. Onlar için falın çıkıp çıkmaması önemli değildir. Rutin bir ihtiyaç olarak bu işlemi devam ettirirler.

Ekonomik Hacmi Ne Kadar?

Falcılık, son yılların popüler işlerinden biridir. Bu işi ciddiyetle ve severek yapan insanlar gittikçe popülerleşmekte ve kazanç durumları da ona göre artmaktadır. Bilinen ve güvenilen falcıların ortalama aylık geliri oldukça yüksek meblağlara ulaşmaktadır.

Kahve falı, tarot falı, spiritüellik ve astroloji gibi hizmetler sunan falcılar, sosyal medya desteği ile kazanç miktarlarını artırabilmektedirler.

Kahve Falından Milyonluk Şirket: Faladdin

Yapay zeka üzerinden fal bakan bir uygulama olan Faladdin, her gün milyonlarca kullanıcının falına bak bir sistemdir.

Kurucusu Sertaç Taşdelen’in ifadesine göre 128 ülkeye yayılmış uygulama, her gün ortalama 1,2 milyon kişi tarafından ziyaret ediliyor. Kullanıcılarının %80’i kadın olan uygulamaya en çok 25-35 yaş arasındaki kişiler rağbet ediyor.